Keldervloer uitdiepen: een goed idee?

Veel eigenaren van een kelder in het wervengebied denken na over het verlagen van de keldervloer. Vaak is de stahoogte beperkt, waardoor een kelder lastig te gebruiken is als werkruimte, kantoor of verblijfsruimte. Een lagere vloer kan meer comfort en gebruiksmogelijkheden bieden. Toch is een vloerverlaging niet altijd mogelijk of verstandig.

Werfkelders zijn eeuwenoude bouwwerken in een ingewikkeld gebied. Grondwater, archeologie, boomwortels en de staat van de fundering spelen een rol bij de afweging of het verlagen van de vloer wel of geen goed idee is.

• Wat wilt u met de kelder? Wilt u van een opslagruimte een verblijfsruimte maken? Dan moet de ruimte voldoen aan bouwtechnische eisen, bijvoorbeeld voor ventilatie, daglicht en afmetingen. Een architect of bouwkundig adviseur kan u vertellen wat daarvoor nodig is.
• Hoe is de fundering opgebouwd? Dit is meestal de belangrijkste technische vraag. Werfkelders hebben vaak een ondiepe fundering die direct op de grond rust. Wanneer grond onder of naast de fundering wordt weggegraven, kan de ondersteuning van de kelder verdwijnen. Dat vergroot de kans op scheuren, verzakkingen of schade aan de kelder en omliggende constructies. De funderingsdiepte verschilt bovendien per kelder. Sterker nog: de fundering kan in 1 kelder nog in diepte variëren. Laat daarom altijd onderzoeken hoe uw fundering is opgebouwd voordat u plannen maakt.
• Komt de vloer onder het grondwater te liggen? Het grondwater staat in het wervengebied vaak vlak onder de bestaande keldervloer. Dat betekent dat de nieuwe vloer en aansluitingen waterdicht moeten zijn, afvoeren en riolering beschermd moeten worden tegen terugstromend water en vochtproblemen in de kelder kunnen toenemen. Vraag uzelf daarom af of de extra hoogte opweegt tegen de technische maatregelen die nodig zijn om de ruimte droog te houden.
• Zijn er boomwortels aanwezig? Grote bomen langs de werven hebben vaak wortels die doorlopen tot onder de kelders en panden. Deze wortels zijn belangrijk voor de stabiliteit van de bomen en mogen niet zomaar worden verwijderd. Dat kan alleen na beoordeling door een boomdeskundige van de gemeente.
• Is archeologie een aandachtspunt? Onder oude keldervloeren kunnen archeologische resten liggen. Daarom gelden in de meeste gevallen een meldingsplicht of aanvullende eisen voordat u mag graven. De vloer zelf kan ook nog onderdeel zijn van het historische karakter van de kelder. De vloer weghalen betekent dan dat er erfgoed verloren gaat. Bouwhistorisch onderzoek helpt om vast te stellen welke delen van de kelder behouden moeten blijven.    
• Wat betekent dit voor riool en afvoer van de grond? Onder veel werfkelders ligt oude, gemetselde riolering. Bij een vloerverlaging moet deze vaak worden aangepast. De afvoer van uitgegraven grond is ingewikkeld, omdat deze vervuild kan zijn én er geen zwaarbeladen vrachtwagens door het wervengebied mogen rijden. 

Een vloerverlaging kan extra gebruiksruimte opleveren, maar brengt ook risico's en kosten met zich mee. Laat daarom eerst onderzoeken hoe uw kelder is gebouwd en welke beperkingen er gelden. Wilt u de vloer verlagen? Schakel dan een architect of bouwkundig adviseur in en vraag tijdig een omgevingsvergunning aan. Zo voorkomt u verrassingen en helpt u mee het bijzondere erfgoed van de Utrechtse werven te behouden.